Kunstmatige intelligentie (AI) wordt door de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid gezien als systeemtechnologie. Dit betekent dat AI wordt gezien als dusdanig krachtig dat het het functioneren van de samenleving en economie fundamenteel kan veranderen. Ook het Nederlandse MKB lijkt hierin te geloven: 84% van de bedrijven in deze categorie is van plan om de komende drie jaar in AI te investeren.

Dat blijkt uit het Future Ready Business rapport van Wolters Kluwer. Dit is een onderzoek over ruim duizend bedrijven met 250 werknemers of minder, verspreid over acht Europese landen. Over alle gepeilde bedrijven geeft 50% aan dat de implementatie van AI-tools de komende drie jaar het belangrijkste technische doel voor het bedrijf is. In Nederland geeft echter 84% van de respondenten aan dat ze willen investeren in AI voor de bedrijfsvoering. Nederland is hiermee koploper, gevolgd door Spanje, Duitsland en het Verenigd Konikrijk met respectievelijk 80%, 78% en 78%.

Dit optimisme ligt ook in de lijn van de doelstellingen van het kabinet Jetten. In het regeerakkoord is expliciet het doel opgenomen dat het onderwijs, het bedrijfsleven en de overheid een stap vooruit zetten zodat iedereen volop de kansen van kunstmatige intelligentie kan benutten. Dit sluit ook aan bij de doelstellingen van de Strategie Digitale Economie. Hierbij wordt het versnellen van het digitaliseren van het MKB als specifiek doel genoemd. AI-tools kunnen hier een rol in spelen.

Optimisme en zorgen

Dat optimisme komt ook terug in andere cijfers. Slechts 31% van de Nederlandse bedrijven ziet de kosten van AI als drempel bij het uitbreiden van hun gebruik hiervan. Dat is het laagste percentage onder de gepeilde landen. In het Verenigd Koninkrijk en Zweden maakt men zich met meeste zorgen over de kosten, met respectievelijk 56% en 55%. Ook zijn Nederlandse ondernemers over het algemeen meer positief dan in Europa de norm is. In het onderzoek geeft 90% van de Nederlandse bedrijven aan positief te zijn over de toekomst van hun bedrijf.

Ondanks het optimisme zien MKB'ers wel enkele drempels bij het uitrollen van nieuwe AI-tools voor hun bedrijf. Belangrijkste zorg is het vinden en behouden van talent. 39% van de bedrijven maakt zich hier zorgen over, en 41% stelt dat het behouden van hun technisch talent de komende jaren hun topprioriteit is. Daarnaast geeft 38% van de respondenten aan dat het blijven voldoen aan de verwachtingen van de klant een mogelijk pijnpunt is bij het introduceren van AI-gedreven technologieën.

Investeren

Zorgen over talent op het gebied van digitalisering is al langer een struikelblok voor Nederlandse bedrijven. Dat blijkt ook uit de cijfers van de Monitor Digitale Economie. Tekenend is dat er al jaren sprake is van een scheefgroei-situatie, waarbij er jaarlijks meer vacatures op het gebied van ICT afkomen dan dat er ICT’ers worden opgeleid. Uit dit onderzoek blijkt dat deze trend zich dus doorzet op het gebied van kunstmatige intelligentie.

Toch wil het overgrote merendeel van de Nederlandse MKB'érs investeren in AI tools. Dit sluit aan bij de doelstelling uit het regeerakkoord om Nederland koploper te maken in de digitale wereld. In dit regeerakkoord wordt, onder het mom van digitale techniek als drijfveer van onze economische groei, zowel het investeren in AI als het investeren in het opleiden van studenten met digitale vaardigheden als expliciete doelstelling genoemd. Het is duidelijk dat er grote bereidheid is onder Nederlandse bedrijven om hun digitale voetafdruk te vergroten, ook op het gebied van kunstmatige intelligentie.